رفتن به محتوا

افسردگی

اختلال افسردگی اساسی یک اختلال شایع در خلق می باشد که بیشتر از احساس عدم شادی است. افراد دچار افسردگی غالباً برای مدت طولانی احساس غم، افسردگی، عصبانیت و پوچی می‌کنند. افسردگی می تواند خواب و اشتها را تحت تاثیر قرار دهد. در بسیاری از موارد افسردگی توانایی تمرکز را مختل ساخته که به نوبه ی خود عملکرد روزمره را دچار مشکل می سازد.
افسردگی یکی از رایج ترین مشکلات روحی است. در یک ارزیابی در سال ۲۰۱۷، ۳۱ درصد از مردم کانادا گزارش دادند که حداقل یک بار در سال گذشته هر روز برای چند هفته احساس غم و ناامیدی کرده اند. در یک ارزیابی دیگر در سال ۲۰۱۶، ۴۰ درصد از مردم گزارش دادند که افسردگی واضطراب داشته اند اما کمک دریافت نکرده اند.
کسی دچار افسردگی است که نشانه های افسردگی را بیش از دو هفته در اکثر روزها و در تمام طول روز داشته باشد و این نشانه ها تاثیر زیان آوری در عملکرد فرد در سر کار، مدرسه یا روابط اجتماعی داشته باشد. شدت علائم افسردگی که در زیر آمده است می‌تواند از خفیف تا شدید باشد.

  • احساس غم در طی روز و تقریباً هر روز
  • از دست دادن علاقه برای انجام فعالیت های لذت بخش
  • احساس بی ارزش بودن
  • احساس گناه بیش از حد
  • افکار مرتبط با مرگ و خودکشی
  • دشواری در تصمیم گیری
  • دشواری در تمرکز حواس
  • احساس آزردگی و عصبانیت
  • عدم انرژی و خستگی
  • دردهای بدنی مثل سردرد، دل درد و زانو درد
  • پرخوابی یا کم خوابی
  • تغییر در اشتها یا وزن
  • احساس بی قراری یا تحرک کم
  • انواع افسردگی
  • افسردگی اساسی
  • افسردگی مزمن
  • افسردگی ناشی از سوء مصرف مواد یا دارو
  • افسردگی ناشی از یک بیماری جسمانی
  • افسردگی فصلی: مرتبط با وضعیت آب و هوا و فصل های سال می‌باشد.
  • افسردگی قبل از عادت ماهیانه: شامل علائم افسردگی شدید، احساس آزردگی و تنش قبل از عادت ماهیانه می باشد.
  • افسردگی پس از زایمان: ۱۰ درصد از مادران پس از تولد نوزاد شان دچار این افسردگی می شوند.

افسردگی یک اختلال روحی بسیار رایج است. از هر ده مرد یک نفر و از هر ۵ زن یک نفر در طول زندگی دچار افسردگی می‌شود. افسردگی یک احساس ساده و گذرای اندوه یا غم نمی باشد. در افسردگی خواب، انرژی، اشتها، تمرکز، حافظه، انگیزه، قدرت تصمیم گیری و توانایی لذت بردن مختل می‌شود. اولین قدم درمان، تشخیص افسردگی است. پس از تشخیص افسردگی درمانهای متعددی برای آن وجود دارد از قبیل مشاوره و روان درمانی و دارو که برای تسکین نشانه های افسردگی به کار می رود. اولین قدم ملاقات با دکتر خانوادگی می‌باشد تا یک ارزیابی کامل به عمل آورد. اگر فکر می‌کنید که افسردگی دارید در تنهایی خود رنج نبرید.

افسردگی و خودکشی 

افرادی که افسردگی شدید دارند بیشتر در معرض اقدام به خودکشی هستند. علائم زیر بیانگر احتمال زیاد برای اقدام به خودکشی می باشند:

  • زمینه چینی برای اقدام به خودکشی (مثل دسترسی پیدا کردن به دارو یا یک وسیله آسیب رسان مانند اسلحه، تحقیق در مورد راه های مختلف برای پایان دادن به زندگی یا تلاش برای خرید ابزاری که در خودکشی استفاده شود)
  • صحبت در مورد خودکشی (مثل “می خواهم خودم را بکشم” “دیگران بدون من راحت تر خواهند بود”)
  • نوشتن یادداشت خودکشی
  • خداحافظی کردن
  • متعلقات شخصی را به دیگران دادن و کارهای ناتمام زندگی را به سرانجام رساندن مثل نوشتن وصیت نامه
  • تغییر چشمگیر در شخصیت، رفتارهای روزمره ، تفکر یا انرژی (مثل بی خوابی، بیقراری شدید)
  • انجام رفتارهای ریسکی، خشونت آمیز یا خود تخریبی

عوامل موثر در ایجاد افسردگی

افسردگی ناشی از تعامل بین عوامل ژنتیکی، زیستی (بیولوژیکی)، محیطی و روانشناختی می باشد. افسردگی در هر سنی می‌تواند شروع شود ولی معمولاً در اواخر نوجوانی یا اوایل بزرگسالی آغاز می‌شود. عواملی که امکان ابتلا به افسردگی را افزایش می‌دهند به قرار زیر هستند:

  • سابقه فردی یا خانوادگی افسردگی: داشتن سابقه خانوادگی افسردگی اساسی بالاترین ریسک را برای ابتلا به افسردگی اساسی در فرد ایجاد می کند. به درستی روشن نیست که چه چیزی باعث این رابطه قوی میشود چون که این موضوع می تواند ترکیبی از عوامل ژنتیکی، زیستی، ترومای دوران کودکی و شرایط کنونی زندگی باشد.
  • تغییرات عمده در زندگی، استرس و تروما: هر تجربه بدی که فرد را عمیقاً تحت تأثیر قرار می دهد می تواند یک تروما باشد. تروما می تواند بسیار ناگوار بوده و توانایی فرد را برای سازگاری با استرس های عادی روزمره تحت تاثیر قرار دهد وجود تروما به خصوص در دوران کودکی سلامتی فرد را به مخاطره می‌اندازد. تروما یکی از علل اساسی بیماری و رفتارهای پرخطر در بزرگسالان می باشد. تروما می تواند شامل تصادف ماشین، مشاهده خشونت، سوء استفاده جنسی، قربانی خشونت فیزیکی و در معرض جنگ یا بلایای طبیعی بودن باشد. همچنین تروما می تواند از نسل‌های گذشته انتقال یافته باشد (ترومای بین نسلی).
  • بیماری های جسمی و دارو: افسردگی می تواند هم علت و هم معلول برای بیماری های جسمی باشد. افراد دارای افسردگی دو برابر احتمال بیشتری دارد که دچار سکته مغزی شوند. از طرف دیگر ۱۷ تا ۲۷ درصد افراد مبتلا به بیماری قلبی و۲۲ تا ۲۹ درصد افراد مبتلا به سرطان، دچار افسردگی می شوند. افسردگی به سادگی می تواند در حضور بیماری‌های جسمی مثل بیماری قلبی، سرطان، دیابت و پارکینسون به خصوص در افراد میانسال و مسن تر ظاهر شود. گاهی اوقات داروهایی که برای درمان این بیماری ها استفاده می شود عوارض جانبی داشته که نهایتاً منجر به افسردگی می‌شوند.

درمان افسردگی

افسردگی قابل درمان است و فرد دچار افسردگی می تواند به زندگی عادی برگردد. استفاده از دارو، مشاوره و روان درمانی فردی یا گروهی و در موارد شدید افسردگی، درمان با شوک الکتریکی روش های مختلف درمان افسردگی می باشند. افسردگی می تواند نشانه نیازهای برآورده نشده فرد باشد. فرد دارای افسردگی می تواند در مشاوره یاد بگیرد که نوع تفکر خود را نسبت به مشکلاتش تغییر دهد. برخی از افسردگی ها ناشی از سرزنشگر درونی افراد می باشد. مشاوره به این افراد کمک می‌کند که کمتر خود را قضاوت کرده و با خود مهربانتر باشند. افسردگی می تواند ناشی از اتفاقات گذشته (ترومای دوران کودکی) یا یک رویداد در زمان حال باشد (طلاق یا از دست دادن شغل) باشد.
ممکن است عوامل بازدارنده ی زیادی مانع دسترسی مراجع به خدمات درمانی شده باشد. برای مثال هزینه، نبودن خدمات به زبان مادری فرد، دوری از مراکز خدمات رسانی و عدم امکان رفت و آمد، لیست انتظار و محدودیت خدمات موجود از موانع عملی برای درمان هستند. فشارهای مالی و اقتصادی امکان دسترسی به مسکن، شغل و تحصیل را که می‌توانند سلامت روانی افراد را بهبود دهند، دشوار می سازد. ترس از پیش داوری، افراد را از دسترسی به کمک باز می دارد. وجود تبعیض عامل بازدارنده ی دیگری است، برای مثال وقتی که پزشک خانواده، افراد دارای اختلال روانی یا اعتیاد را نمی پذیرد. معمولاً برای کودکان و نوجوانان، ۶ ماه تا یکسال طول میکشد که به خدمات مشاوره و درمان دسترسی پیدا کنند. ۶۰ درصد از افراد به خاطر ترس از برچسب خوردن از کمک گرفتن خودداری می‌کنند.

انجام موارد زیر می تواند به بهبود افسردگی در افراد کمک کند:

  • انتخاب یک سبک زندگی سالم: داشتن یک سبک زندگی سالم شامل فعالیت بدنی، تناسب غذا خوردن، خواب کافی، زمانی را در طبیعت گذراندن و محدود کردن نوشیدن الکل و مصرف مواد اعتیاد آور برای بهبودی از افسردگی یا برنگشتن به نشانه های افسردگی بسیار مهم هستند.
  • انجام ورزش و فعالیت بدنی: فعالیت بدنی منظم در بهبود افسردگی موثر است. معمولاً پس از چند هفته، فعالیت بدنی حداقل به مدت ۲۰ دقیقه برای ۳ تا ۴ روز در هفته، احساس بهتری در فرد ایجاد می‌کند. با ایجاد تناسب بدنی در پی فعالیت بدنی فرد انرژی بیشتری پیدا کرده، تحرک بیشتری داشته و در نتیجه کارهای بیشتری را در طی روز انجام می دهد. فعالیت بدنی و ورزش کمک می کند که استرس فرد تخلیه شود.
  • متناسب غذا خوردن: افسردگی اشتهای فرد را مختل می سازد. برخی پرخوری کرده و برخی میلی به غذا ندارند. باید به خاطر داشت که حتی اگر احساس گرسنگی نمی کنیم غذا تنها منبع انرژی برای بدن می باشد. به عنوان یاری رسان میتوانید به مراجع پیشنهاد دهید هر روز سه وعده غذا بخورد، از رژیم گرفتن پرهیز کند و غذای سالم بخورد.
  • اختلال در خواب: بی خوابی و پرخوابی می تواند علت یا معلول افسردگی باشد. استرس، اضطراب و افسردگی می توانند سبب اختلال در خواب شوند. به عنوان یاری رسان میتوانید با پیشنهاد موارد زیر به بهبود خواب کمک کنید:
    – از داروهای خواب آور قابل خرید بدون نسخه پرهیز کنید.
    – وقت خواب و بیداری خود را منظم کنید.
    – هیچ فعالیت دیگری غیر از خوابیدن در اتاق خواب تان نداشته باشید.
    – از چرت زدن در طی روز پرهیز کنید.
    – در زمان خوابیدن ذهن خود را با مراقبه آرام کنید (به آرامی و عمیق نفس بکشید).
    – زمانی را در طبیعت بگذرانید: یک راه مقابله با استرس آن است که از خانه خارج شوید و هوای تازه استشمام کنید. آفتاب و هوای تازه آرام بخش بوده و احساس بهتری به شما می دهد. برخی به دلیل کمبود نور آفتاب در زمستان دچار افسردگی می‌شوند. در این شرایط می توانید از یک چراغ پر نور حتی در روز، یا لامپ های طیف طبیعی و شبیه ساز نور خورشید استفاده کنید و یا اینکه به یک پیاده روی در بیرون از منزل بروید.
    – محدود کردن الکل و سایر مواد مخدر: به دلیل احساس بسیار ناخوشایند افسردگی برخی از مواد اعتیاد آور مثل تنباکو، Cannabis ، Amphetamine Cocaine برای مقابله با افسردگی استفاده می کنند. در ابتدا این مواد آرامبخش هستند ولی این اثر بلندمدت نمی باشد. استفاده از این مواد برای مقابله با افسردگی، افراد را به آنها وابسته می کند.

ارجاع در افسردگی

اگر می خواهید به خودتان یا افرادی که با مشکل افسردگی کمک کنید، مهم است که خود را با خدمات مربوط به سلامت روان آشنا کنید. در این مرحله از بخش “جست و جوي خدمات روانشناختی ” وبسایت مهر دیدن نمایید.

نویسنده: بهنام کهندل

مقالات پیشنهادی

بدون دیدگاه، دیدگاه خود را در زیر اضافه کنید!


افزودن دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

مقالات محبوب شما

علاقه مندی وجود ندارد.