رفتن به محتوا

با مشکلات خواندن کودکان چه کنیم؟

“شما میتوانید به جای خواندن متن زیر، به پادکست آن با صدای خانم سحر کریم نیا در انتهای صفحه، گوش دهید.”

برای خیلی از بچه هایی که در سن مدرسه هستند و همینطور خانواده ها و معلمان در فرایند یادگیری کودک ممکن هست مشکلاتی پیش بیاید. این مشکلات راه حل دارند و باید مثل یک تفاوت فردی به آنها نگاه کرد نه اینکه سریعا به کودکان برچسب ناتوانی و اختلال نسبت داد. طبق آمار حدودا بین 10 تا 15 درصد کودکان دبستانی دارای مشکلاتی در زمینه یادگیری هستند. ما در این پست قصد داریم مشکلات مربوط به خواندن را بررسی کنیم و راه حل های آن را بررسی کنیم چرا که بی توجهی به این مشکل نه تنها باعث افت تحصیلی میشود بلکه با خود مشکلات رفتاری مثل پرخاشگری و یا کمبود عزت نفس را به همراه می آورد.
به عنوان پدر و مادر و یا معلم وقتی میبینیم کودک ما در اکثر دروس عملکرد خوبی دارد ولی علیرغم تمرین و تکرار در منزل و مدرسه در روخوانی و خواندن متون دچار سختی است باید بدانیم کودک ما نه کم هوش و نه تنبل هست بلکه نیاز به تمرین های خاص برای برطرف کردن این مشکل دارد. قبل از همه اینا ما باید از این مساله مطمئن شویم که کودک ما از نظر شنوایی و بینایی سالم است.
خواندن یک مهارت ذاتی نیست و باید یاد گرفته شود ، یک مهارت پیچیده است . کودک هنگاهی که متنی را میخواند باید بتواند تفسیر و استنباط کند وگرنه متن برای او هیچ معنا و مفهمومی نخواهد داشت. کودک ما همگام خواندن ممکن است آیینه خوانی کند مثلا کلمه رود را دور بخواند. یا اینکه بعضی از کلمات را حذف کند یا برعکس کلمه ای لا به لای متن جا دهد که در متن نیست. ممکن است کودک کلمات را فقط با توجه به حروف ابتدا و انتهای آن حدس بزند و یا حروفی را که تلفظ آنها به هم نزدیک است اشتباه بخواند و یا یک متن را بسیار کند و کلمه به کلمه بخواند. تمایز گذاشتن بین کلمات هم وزن برای کودک سخت است مثلا بین واژه های میز و تمیز نمی تواند تفاوت قایل شود. باید توجه کنیم که این مشکل بیشتر در پایه دوم و سوم و چهارم خودش را نشان می دهد. بسیاری ازما به عنوان معلم و یا والد کودکی را دیده ایم که با خواندن مشکل داشته باشد و به دلیل نا آگاهی از این مشکل کودک را مجبور میکنیم که متن را بخواند و باعث دلزدگی کودک از مدرسه میشویم.
برای برطرف کردن مشکلات کودکان موثرترین راه کمک گرفتن از زبان خود کودکان یعنی بازی است. نه از طریق تمارین تکراری و خسته کننده و نه از طریق فشار وارد آوردن نمی توانیم کودکی را مجبور کنیم کلمات را درست بخواند . به همین دلیل اینجا چند راهکار تمرینی که برای کودک به نوعی بازی محسوب می شود را با هم مرور میکنیم .
راهکارهای تمرین با کودک:
یکی از موثرترین راهکارها کمک گرفتن از تصاویر هست. یعنی برای کودک تعدادی تصویر تهیه کنیم. میتوانیم از کتاب های کمک آموزشی و یا یازی های فکری کمک بگیریم . به این صورت که تصاویر را روبروی کودک قرار دهیم و او را تشویق کنیم کلمه مربوط به تصویر را با صدای بلند تلفظ کند.
بازی با شن و ماسه برای کودکان جذاب هست. حروف را با انگشت داخل شن و ماسه بنویسد و همزمان با صدای بلند بخواند. از امکانات منزل هم میتوان به راحتی استفاده کرد و به جای شن از نمک استفاده کرد.
یکی دیگر از این تمرین ها یک بازی با کودک برای آموزش صداهاست . به این طریق که یک صدا را مشخص کنیم که میخواهیم به کودک آموزش دهیم مثلا صدای “م” سپس کلماتی که این صدا را دارد انتخاب کنیم و برای کودک بخوانیم و از او بخواهیم هروقت این صدا را در کلمات شنید با دست علامت بدهد یا دست بزند.
یک وسیله را انتخاب کنیم و در دست بگیریم و اشتباه تلفظ کنیم . مثلا یک مسواک را برداریم و به جای شکل درست کلمه بگوییم “سمواک” و از او بخواهیم اشتباه ما را اصلاح کند و تلفظ درست کلمه را بگوید
تصاویری از کلماتی تهیه کنیم که صدای آخر آنها یکسان باشد و از کودک بخواهیم آنها را نام ببرد و پس از هر کلمه صدای آخر را دو بار تکرار کند مانند تصاویر کتاب ، آب و …
از محیط اطراف بهره بگیرید: یکی از اشیا محیط اطراف را در نظر بگیرید و یکی از حروف آن را حذف کنید و بقیه را ادا کنید سپس از کودک بخواهید آن کلمه را حدس بزند.
برای کودک خود وقت بگذارید و در حیطه هایی که او به آنها علاقه مند است اخبار یا داستان پیدا کنید و با هم آن ها را بخوانید سپس از کودک بخواهید آنچه را که خوانده اید برای شما به صورت خلاصه بیان کند .
یادمون نره فرزندان ما از ما الگو برداری میکنند، وقتی کودک شما والدین خود را در حال مطالعه کتاب ببیند به خواندن مشتاق می شود پس کتاب برای کودک تهیه کنید و در دسترس او قرار دهید تا هروقت تمایل داشت آن را بخواند. از کتاب های صوتی کمک بگیرید و قصه های مورد علاقه فرزندتان را به صورت روزمره در منزل پخش کنید. فراموش نکنیم که مشکلات کودکان ما نه با اجبار نه با فشار برطرف نخواهد شد تنها و تنها با زبان خودشان و از طریق پیگیری دایم و مستمر میتوان به آنها کمک کرد.

نویسنده: سحر کریم نیا

مقالات پیشنهادی

بدون دیدگاه، دیدگاه خود را در زیر اضافه کنید!


افزودن دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

مقالات محبوب شما

علاقه مندی وجود ندارد.